Free Essay

Chilijski Cud

In: Business and Management

Submitted By rodallego
Words 3202
Pages 13
Chilijski Cud – Polityka Makroekonomiczna Chile w latach 1973-1982

1. Gospodarka Chile do roku 1973

Po drugiej wojnie światowej gospodarka Chile podążyła tą samą drogą co gospodarki krajów sąsiadujących, a mianowicie podążyła ścieżką intensywnej industrializacji mającej zastąpić import produkcją przemysłową. Kraje miały być samowystarczalne, a to dzięki wysokim stawkom celnym zmniejszającym niemal do zera obecność zagranicznych towarów na danych rynkach. Miało to być rozwiązanie chwilowe, do momentu aż produkty krajowe staną się w pełni konkurencyjne w stosunku do zagranicznych. Jednak historia pokazała, że taka polityka wpisała się na stałe w Chilijski krajobraz. Kwestią równie istotną była sprawa rolnictwa. Pomimo sporego obszaru ziem i odpowiedniego klimatu do jej uprawiania oraz stosunkowo małej liczby ludności Chile nie było w stanie wyżywić wszystkich swoich mieszkańców. Spis rolny z połowy lat 50 pokazał, że 4% gospodarstw o powierzchni ponad 500 ha skupia łącznie 80% ziemi. Dalsze badania potwierdziły tezę, że wielkoobszarowe gospodarstwa pracują niewydajnie i paraliżują gospodarkę żywieniową całego kraju. Nie tylko rolnictwo cierpiało na brak rozwoju, a nawet na degradację – całą gospodarkę cechował marazm i zastój. Jednak w początkowej fazie realizowania filozofii industrializacji wyniki gospodarcze były obiecujące, niestety szybko się okazało, że tak naprawdę jest to rozwiązanie wybitnie szkodliwe. Długookresowa średnia wzrostu PKB do roku 1964 mieścił się w granicach 1-1,3 %[1]. Wielkim problemem powojennego Chile była także inflacja, której średnia wartość w latach pięćdziesiątych i sześćdziesiątych wynosiła 35%[2]. Działo się tak w głównej mierze (odliczając substytucję importu) w skutek ekspansywnej, niekontrolowanej polityki monetarnej, która w połączeniu z niestabilną konstrukcją budżetu skutkowała w ten właśnie sposób. Ponadto stopy procentowe były sztucznie zaniżane, co przekładało się na ich ujemne realne wielkości, co w linii prostej prowadziło do niechęci do oszczędzania. Po wygranych wrześniowych wyborach, czwartego listopada 1970 roku na prezydenta został mianowany Salvador Allende, który to wyborów szedł z hasłem La via chilena al socialismo („Chilijska droga do socjalizmu”). Był to pierwszy marksista wybrany na prezydenta w obszarze luźno rozumianej „demokracji Zachodu". Szybko po swoim tryumfie rozpoczął realizację swojego programu. Dokonał nacjonalizacji sektora bankowego, górniczego, a także wielkich gospodarstw rolnych. Pomimo, że większość przedsiębiorstw pozostała w rękach prywatnych, wprowadzono jednak pewne mechanizmy które de facto uzależniały cały sektor prywatny od władzy rządowej. Doszło do przyspieszenia tempa wzrostu podaży pieniądza, wydatków budżetowych i płac. W ciągu trzech lat, stosunek deficytu do PKB wzrósł o 22 punkty procentowe do poziomu 24,7% w 1973 r[3]. W 1973 r. kryzys osiągnął apogeum. Inflacja wyrwała się całkowicie spod kontroli osiągając wysokość ponad 20% w skali miesiąca. Jak widać w poniższej tabeli nastąpiło wtedy gwałtowane załamanie gospodarki, wszystkie najważniejsze wskaźniki makroekonomiczne osiągnęły dramatycznie złe wyniki, poza, przynajmniej oficjalnie bezrobociem. Należy jednak pamiętać o jego ukrytej części, o ludziach próbujących utrzymać się z prac dorywczych, a to zjawisko było w Chile bardzo rozbudowane. Ostatecznie lewicowa doktryna, włączając w to spory udział Salvadora Allende doprowadziła gospodarkę Chile na skraj przepaści. W listopadzie 1971 roku wobec braku możliwości dalszych spłat długów rząd chilijski ogłosił jednostronne moratorium na spłatę zadłużenia zagranicznego, tym samym ogłaszając swoje bankructwo. W drugiej połowie 1973 roku praktycznie całe Chile było sparaliżowane, strajkowały niemal wszystkie grupy zawodowe, ciągle wybuchały nowe ogniska protestów i manifestacji. Kraj wymagał gwałtownych i daleko idących reform. 11 września miało dojść do plebiscytu dotyczącego przerwania, bądź kontynuacji rządów Allende, jednak tego samego dnia doszło do wojskowego puczu, który ostatecznie odsunął w niepamięć skompromitowaną władzę marksistów. Na czele kraju stanęła wojskowa junta, której dowódcą został generał Augusto Pinochet, osoba, bez której liberalna przemiana gospodarcza Chile nie byłaby możliwa.

Tabela 1. Podstawowe wielkości makroekonomiczne Chile w latach 1970-1973

|Rok |Stopa wzrostu GDP w % |Stopa inflacji |Deficyt budżetowy |Stopa bezrobocia w % |Płaca realna |
| | |(grudzień do grudnia) |(GDP) w % | | |
| | |w % | | |1970 = 100 |
|1970 |2,1 |34,9 |2,7 |3,5 |100,0 |
|1971 |9,0 |34,5 |11,2 |3,3 |129,0 |
|1972 |-1,2 |216,7 |13,5 |3,3 |114,5 |
|1973 |-5,6 |605,9 |24,7 |4,8 |64,4 |

Źródło: B. Grabowski, Monetarna teoria bilansu płatniczego, PWN, Warszawa 1997, s. 108

2. Po przewrocie – polityka makroekonomiczna Chile w latach 1974-1975

Junta po objęciu władzy zastała całkowicie rozregulowaną gospodarkę chilijską. Inflacja szalała – jej wahania sięgały od 300% do prawie 600%. Ponadto cały kraj znajdował się w głębokiej fazie recesji co tylko mobilizowało do podjęcia drastycznych działań. Generał Pinochet od razu dał się poznać jako zwolennik gospodarki wolnorynkowej. Krótko po przejęciu władzy ogłosił on deklarację opisującą cel reform, których najważniejszym zadaniem było "zamienienia Chile z kraju proletariuszy w kraj wolnych przedsiębiorców". Wprowadzając tę deklarację w życie Pinochet prowadził politykę opartą na liberalnym podejściu do gospodarki. Po dojściu do władzy ogłoszono najważniejsze cele gospodarczych działań władzy wojskowej. Były nimi: walka z inflacją, likwidacja niedoborów (przede wszystkim żywności) oraz rozpoczęcie liberalizacji gospodarki, przywrócenie regulującej mocy rynku. Twórcy polityki gospodarczej zgadzali się, że powodem inflacji i niedoborów jest brak równowagi na rynku pieniężnym, dlatego też zaczęto realizować program antyinflacyjny, którego założeniem było uwolnienie cen spod kurateli rządowej, spowolnienie tempa wzrostu podaży pieniądza i stopniowe zmniejszanie deficytu budżetowego. Ponadto zdewaluowano escudo (ostatecznie zastąpione przez peso w 1975 r.), wprowadzając de facto jego dwa kursy: pierwszy do rozliczeń handlu zagranicznego (dewaluacja o 229%) oraz drugi do rozliczeń wydatków turystycznych (dewaluacja o 1000%). Efektem tych korekt cenowych był „wystrzał” inflacji w październiku 1974 roku – jej wartość osiągnęła 87,5%[4] Aby ograniczyć hiperinflację architekci polityki gospodarczej odwołali się do klasycznych narzędzi stabilizacyjnych neoliberalnej polityki stosując zmniejszenie: podaży pieniądza, deficytu i tempa wzrostu płac. Jednak mając w pamięci wcześniejszą „eksplozję cen” stosowali te narzędzia z najwyższą ostrożnością, bojąc się równie gwałtownych zmian. Udział deficytu w PKB obniżył się z 24 % w 1973 r. do 10,3% w 1974 r. Główną przyczyną tej poprawy było obniżenie wydatków o jedną czwartą i wzrost wpływów o 15%[5]. Głównym polem to redukcji wydatków było obniżenie zatrudnienia w sektorze państwowym oraz likwidacja dotacji. Ponadto rozpoczęto proces prywatyzacyjny znacjonalizowanych za Allende przedsiębiorstw i latyfundiów, co stanowiło dodatkowe źródło dochodów budżetowych. Wraz z nastaniem roku 1974 rozpoczęto bezkompromisowy program mający ożywić handel zagraniczny. Bogusław Grabowski tak pisał o tej reformie: „Przed jego rozpoczęciem przeciętny poziom stawek celnych w imporcie wynosił 105%, a na ponad 400 rodzajów towarów mieścił się w przedziale 220%-750%. W roku 1974 przeciętny poziom stawek celnych zmniejszył się do 57%, a maksymalny poziom ustalono w wysokości 120%. Od początku 1977 r. wielkości te wynosiły odpowiednio 24% i 55%, a w rok później 15% i 24%. Końcowym etapem liberalizacji handlu zagranicznego było zaś wprowadzenie w czerwcu 1979 r. jednolitej stawki celnej w wysokości 10%[6]. Ponieważ cały program kolejnych redukcji ceł został ogłoszony w 1974 r., chilijskie przedsiębiorstwa przemysłowe miały czas na podjęcie restrukturyzacji i modernizacji przygotowującej je do podjęcia wzmożonej konkurencji ze strony producentów zagranicznych, firmy handlowe zaś na rozbudowę i usprawnienie całej infrastruktury handlowej, której istnienie jest niezbędnym warunkiem wystąpienia efektywnego arbitrażu towarowego.”[7]. Pomimo stopniowego wprowadzania tych zmian nie obyło się bez kłopotów: produkcja przemysłowa i płace realne spadały, bezrobocie rosło. Radykalne ograniczenie inflacji nie powiodło się – zamiast uzgodnionego z Międzynarodowym Funduszem Walutowym poziomu 100% na koniec 1974 r., osiągnięto wysokość 370% z tendencją do wzrostu na początku roku 1975[8]. Ponadto doszło do załamania kursu miedzi na koniec 1974 r. co przełożyło się na kolejną dewaluację waluty i tym samym przerodziło się w bodziec inflacyjny. W tej dramatycznej sytuacji nie pozostało wiele możliwości działania. Junta wiedziała, że koszty poniesionych reform są już za wysokie, żeby można się z nich było wycofać. Postawiła więc na najbardziej radykalny scenariusz działań – oddała władzę nad gospodarką grupie zwanej„Chicago boys” [9].

3. „Chicago boys” wchodzą na scenę – polityka makroekonomiczna Chile 1975-1978

Należy zwrócić uwagę, że w momencie obalania lewicowego rządu Allende zarówno junta jak i Pinochet nie mieli jasnej i klarownej wizji reform gospodarczych. Wybór monetarystycznego modelu polityki dokonał się w ciągu pierwszych dwóch lat rządów wojskowych. Stało się tak głównie dlatego, że doktryna neokonserwatywna rosła w siłę w krajach wysoko uprzemysłowionych, oraz, a może przede wszystkim dlatego, że autorytarny system sprawowania władzy praktycznie likwidował wszystkie poważne bariery mogące stanąć na drodze odważnych reform, jak np. niepokoje społeczne[10]. Grupa ta nie tylko odpowiadała za wprowadzenie zintensyfikowanego planu działań, była także jego autorem. Głównym założeniem planu „reanimacyjnego” było przyjęcie założenia, że gospodarka Chile jest zamknięta. Z tego założenia wyprowadzili wniosek, że w takiej gospodarce głównym źródłem inflacji jest deficyt budżetowy finansowany przez dodatkową kreację pieniądza. Plan uzdrowienia gospodarki polegał głównie na restrykcyjności polityk fiskalnej i pieniężnej oraz na przyspieszeniu zmian systemowych. Innymi słowy uznali oni, że najlepszym sposobem na zwalczenie inflacji będzie gwałtowne ograniczenie zarówno deficytu budżetowego jak i podaży pieniądza. W 1975 r. M1 zostało zmniejszone o prawie 20% w stosunku do roku poprzedniego[11]. Nastał czas radykalnej reformy finansów. Większość sektora bankowego została sprywatyzowana. Doszło do liberalizacji w procesie zakładania banków oraz innych instytucji finansowych, łącznie z tymi posiadającymi kapitał zagraniczny. Rząd chilijski odszedł od sztucznego ustalania poziomu i podaży kredytu oraz stopy procentowej, której uwolnienie spowodowało jej gwałtowny wzrost. W polityce fiskalnej doszło do znacznego obniżenia deficytu budżetowego z ponad 10% w 1974 r., do 2,6% rok później i do poziomu poniżej 2% w 1977 r[12]. Zmniejszaniu deficytu towarzyszył dzięki reformie podatkowej wzrost dochodów. Podjęta w 1975 r. wprowadziła jedną 20% stawkę, likwidując przy tym wszystkie ulgi i dotacje, co znacząco uprościło system podatkowy[13]. Na wzrost wpływów budżetowych wpływ miały także rosnące zyski z prywatyzacji. Doprowadziła ona do zwrotu wielu spośród znacjonalizowanych za czasów Allende przedsiębiorstw. Mimo to zachowano kontrolę nad strategicznymi z punktu widzenia kraju – 12 spośród 15 największych przedsiębiorstw chilijskich pozostało w rękach państwa[14]. Znacznie mniej agresywne działanie podjęto na polu wzrostu płac. Pomimo prognozowanego spadku tempa inflacji powrócono do indeksowania cen na podstawie inflacji co doprowadziło do wzrostu płac realnych przy rosnącym bezrobociu. Prawdziwe skutki polityki antyinflacyjnej rozminęły się z założonym celem – inflacji nie udało się opanować w stopniu zadowalającym, a koszt podjętych działań był bardzo wysoki. Bezrobocie wzrosło do nieznanej wcześniej wartości prawie 20%[15], co można jednak częściowo wytłumaczyć ujawnieniem się ukrytego przez lata bezrobocia. W tej sytuacji architekci polityki gospodarczej doszli do wniosku, że skończyły im się narzędzia antyinflacyjne przewidziane w teorii neoklasycznej dla gospodarki zamkniętej. Stwierdzono, że przyczyna tkwi w rosnącej otwartości Chile, dlatego postanowiono przestawić się na monetarystyczny model gospodarki otwartej.

Tabela 2. Podstawowe wielkości makroekonomiczne Chile w latach 1974-1977

|Rok |Stopa wzrostu GDP w|Stopa inflacji |Deficyt budżetowy |Stopa bezrobocia w |Płaca realna |Tempo wzrostu |
| |% |(grudzień do |(GDP) w % |% | |podaży pieniądza M1|
| | |grudnia) w % | | |1970 = 100 |w % |
|1974 |1,0 |369,2 |10,5 |9,2 |64,8 |314,6 |
|1975 |-12,9 |343,2 |2,6 |16,8 |62,1 |239,2 |
|1976 |3,5 |197,9 |2,3 |19,4 |63,0 |216,0 |
|1977 |9,6 |84,2 |1,9 |18,6 |71,1 |156,7 |

Źródło: B. Grabowski, Monetarna teoria bilansu płatniczego, PWN, Warszawa 1997, s. 117

4. Drugie podejście „chłopców z Chicago” – polityka makroekonomiczna Chile w latach 1978-1981

Odwołując się do zasad globalnego monetaryzmu postulowanych przez „Chicago Boys” bank centralny Chile zaczął prowadzić pasywną politykę pieniężną, której zadaniem było utrzymanie nominalnej wielkości kredytu krajowego na stałym poziomie. Głównym założeniem otwartego modelu gospodarki jest prawo jednej ceny, inflacja w danym kraju równa się stopie inflacji światowej powiększonej o stopę dewaluacji. O poziomie bazy monetarnej i M1 miały decydować zmiany w poziomie rezerw walutowych. I tak tempo wzrostu M1 spadło ze 156,7% w 1977 r. do –6,0% w roku 1981[16]. Umiejętnie realizowana polityka budżetowa doprowadziła do osiągnięcia cztery lata z rzędu nadwyżki budżetowej. Cała gospodarka chilijska weszła na ścieżkę wzrostu gospodarczego. W 1979 r. zakończono program liberalizacji w handlu zagranicznym ustanawiając jednolite stawki celne w wysokości 10%. Zabieg ten postawił Chile wśród najbardziej liberalnych pod tym względem gospodarek świata[17]. Pomimo tego wciąż utrzymywało się wysokie bezrobocie w wysokości 17,7%[18] w 1979r., jednak w sporej mierze miało ono wymiar strukturalny, między innymi w skutek dużego zmniejszenia zatrudnienia w administracji państwowej. W 1980 r. miała miejsce rewolucyjna reforma ubezpieczeń społecznych która zdjęła monopol państwa na tą sferę. Z punktu widzenia pracownika najbardziej istotnym jej skutkiem było powiązanie wysokości przyszłych emerytur z wielkością zgromadzonych wkładów własnych. Wszystko szło po myśli reformatorów i zdawało się, że nic nie zakłóci dynamicznego rozwoju coraz bardziej liberalnej chilijskiej gospodarki. A jednak rok 1982 okazał się zimnym prysznicem, zarówno dla monetarystów, jak i wszystkich mieszkańców Chile.

5. Pojawiają się kłopoty – gospodarka Chile w 1982 r.

W drugiej połowie roku 1981 coś pękło w chilijskiej gospodarce – PKB zaczął spadać. Gwałtownie rósł import, spadał eksport, co przekładało się na wzrost deficytu handlowego. Zaczęła spadać produkcja, rosła liczba bankructw, bezrobocie „wystrzeliło” w górę. Rok 1982 to szereg kolejno po sobie następujących dewaluacji waluty. Rząd zaczął też wycofywać się z wcześniej wprowadzonych liberalnych zmian: podwyższono stawki celne, zaczęto kontrolować stopy procentowe, ustalono gwarantowane poziomy cen dla rolników[19]. Spadki były tak znaczące, że mogłoby się wydawać, przynajmniej operując na „suchych” danych, że istotnie wszystkie reformy poszły na marne, że gospodarka wróciła do punktu wyjścia. Prawda okazała się, co pokazała przyszłość na szczęście łaskawsza dla Chile.

Tabela 3. Podstawowe wielkości makroekonomiczne Chile w latach 1978-1982

|Rok |Stopa wzrostu GDP w|Stopa inflacji |Deficyt budżetowy |Stopa bezrobocia w |Płaca realna |Tempo wzrostu |
| |% |(grudzień do |(GDP) w % |% | |podaży pieniądza M1|
| | |grudnia) w % | | |1970 = 100 |w % |
|1978 |8,2 |37,2 |0,9 |17,9 |75,7 |81,2 |
|1979 |8,3 |38,0 |-1,7 |17,7 |82,0 |60,0 |
|1980 |7,5 |31,2 |-0,6 |17,4 |89,4 |62,6 |
|1981 |6,0 |9,9 |-3,0 |15,6 |97,5 |-6,0 |
|1982 |-14,1 |20,7 |-2,3 |28,2 |97,1 |9,4 |

Źródło: B. Grabowski, Monetarna teoria bilansu płatniczego, PWN, Warszawa 1997, s. 125

6. Krótkofalowe skutki reform

Okres reform w Chile to burzliwy czas. Mieszkańcy tego kraju przeżyli w zasadzie wszystkie fazy w jakich może się znaleźć gospodarka: od rozkwitu do załamania. Stopień, skala i intensywność podjętych działań w celu liberalizacji gospodarczej stawia Chile w światowej czołówce. Sam proces trudnego reformowania gospodarki, nie tylko wg zasad monetaryzmu jest ciężki do oceny. Podstawowym kryterium przy próbie odpowiedzi na pytanie „czy było warto?” powinien być rozwój gospodarczy. Dzięki reformom udało się wprowadzić Chile na sześcioletnią drogę szybkiego rozwoju, zakończoną jednak spadkiem produktu krajowego brutto o aż 14,1% w roku 1982[20]! Na ówczesne załamanie chilijskiej gospodarki nie można jednak patrzeć hermetycznie, trzeba na sprawę spojrzeć z zewnątrz. Z tej perspektywy wydaje się słusznym stwierdzenie, że za destabilizację gospodarki odpowiada w dużej mierze światowy kryzys zadłużenia który zaistniał właśnie w tym okresie, kiedy to wiele krajów, w tym np. Argentyna i Brazylia ogłosiły swoją całkowitą niewypłacalność. Mimo wszystko udało się zbić hiperinflację do akceptowalnego poziomu jednocyfrowego. Stało się to jednak wielkim kosztem, gospodarka weszła w fazę głębokiej recesji. Ponadto w skutek znaczącej liberalizacji sektora bankowego jego stabilność była wątpliwa, w momencie kryzysowym okazał się on rozregulowany i „kruchy”. Jako ostatni dług zagraniczny, w momencie wybuchu kryzysu wynosił 17,2 miliarda dolarów, co było jednym z najwyższych wyników per capita na świecie. Te fakty komplikują i utrudnia jednoznaczną ocenę reform. Aby móc uzyskać ich bardziej przejrzysty obraz należy odwołać się do współczesnego Chile – 25 lat po kryzysie.

7. Długofalowe skutki eksperymentu monetarystycznego

Reformy podjęte wtedy wytworzyły pewne mechanizmy i metody działań które pozostały w gospodarce chilijskiej do dziś. Za skalę liberalnej przemiany niech świadczy czołowe, a dokładniej 8 miejsce Chile w rankingu wolności gospodarczej na rok 2008. Dla porównania w tym samym rankingu Polska zajmuje 83 lokatę[21]. Dzięki reformom podjętym za generała Pinocheta Chile weszło na ścieżkę wyjątkowo szybkiego rozwoju dystansując przy tym inne kraje Ameryki Łacińskiej. W okresie 1990-2006 PKB Chile wzrósł o około 90%[22]. Średni wzrost dla tego okresu wyniósł 5,5%. W roku 2007 Chile zanotowało rekordową nadwyżkę budżetową w wysokości 14,5 miliarda dolarów, czyli 8,7% PKB. Jednak bardziej imponująca od tego wyczynu jest deklaracja ministra finansów, który stwierdził, że pieniądze te zostaną przeznaczone na spłatę zadłużenia zagranicznego, w porównaniu do krajów europejskich bardzo skromnego. Inflacja w styczniu 2008 r. wyniosła 7,8%. Średni poziom inflacji w latach 2000-2007 wyniósł 3,1%. Widoczna jest jednak tendencja rosnąca, wskaźnik ten znacząco odstaje od celu inflacyjnego przyjętego na przedział 2%-4%. Jednak po roku 2008 prognozowany jest powrót do założeń celu inflacyjnego[23]. Bezrobocie jako ostatni z najważniejszych czynników makroekonomicznych wykazuje tendencję spadkową. Jego średnia wartość w latach 1990-2007 wyniosła 8,1% i na zakończenie tegoż okresu kształtowało się ono na poziomie 7%[24]. Chile przebyło długą drogę i ewidentnym jest fakt, że te trudy się opłaciły. Przykład tego kraju doskonale pokazuje, że socjalizm nie jest rozwiązaniem. Jak pisał już w 1947 r. Ludwig von Mises: „Intelektualni przywódcy narodów stworzyli i rozpropagowali błędy, które doprowadziły do punktu zagrażającego wolności i zachodniej cywilizacji. Jedynie intelektualiści są odpowiedzialni za masowe rzezie, które stanowią charakterystyczną cechę naszego stulecia. I tylko oni mogą odwrócić tę tendencję i utorować drogę zmartwychwstaniu wolności. To nie żadne mityczne „materialne siły produkcji”, ale rozum i idee determinują bieg ludzkich spraw. Aby powstrzymać dążenie do socjalizmu i despotyzmu, potrzebny jest zdrowy rozsądek i odwaga moralna.”[25]. Z perspektywy czasu można zdecydowanie stwierdzić, że w Chile znalazła się siła sprawcza zdeterminowana żeby obalić socjalizm. A to, że przyjęła ona postać junty wojskowej to już tylko chichot historii.

8. Bibliografia

Ludwig von Mises, Planowany Chaos, Instytut Liberalno-Konserwatywny, Warszawa 2005
Bogusław Grabowski, Monetarna teoria bilansu płatniczego, PWN Warszawa 1997
Zdzisław Antos, 1000 dni Salvadora Allende, MON Warszawa 1976 tytuł książki: Trade Liberalization in Chile – autor zbiorowy tytuł serii w której ukazała się książka: Trade Policy Series no. 1
United Nations, New York 1992

The Chilean Economy at a Glance January 2008 – Banco Central de Chile http://www.bcentral.cl/eng/publications/statistics/integrated/pdf/ChileaneconomyJan2008.pdf Index of Economic Freedom – Heritage Foundation, Wall Street Journal http://www.heritage.org/research/features/index/countries.cfm Elżbieta Skrzeszewska-Paczek – Doświadczenia Chile i Meksyku w stabilizacji makroekonomicznej i liberalizacji gospodarki – Centrum Analiz Społeczno-Ekonomicznych CASE http://www.case.com.pl/upload/publikacja_plik/2907700_sa5.pdf -----------------------
[1] Z. Antos, 1000 dni Salvadora Allende, MON, Warszawa 1976, s. 9-10
[2] B. Grabowski, Monetarna teoria bilansu płatniczego, PWN, Warszawa 1997, s. 104
[3] Zob. Tabela 1
[4] Elżbieta Skrzeszewska-Paczek – Doświadczenia Chile i Meksyku w stabilizacji makroekonomicznej i liberalizacji gospodarki – Centrum Analiz Społeczno-Ekonomicznych CASE http://www.case.com.pl/upload/publikacja_plik/2907700_sa5.pdf [5] ibid., s. 112
[6] Wyjątek stanowiły samochody, które od początku były przedmiotem innego traktowania.
[7] B. Grabowski, Monetarna..., s. 113
[8] Zob. Tabela 2
[9] Nazywano tak grupę liberalnych chilijskich ekonomistów, z których większość skończyła wydział ekonomii na University of Chicago, gdzie mieli okazję uczyć się zarówno od Miltona Friedmana, jak i od innych przedstawicieli chicagowskiej szkoły ekonomicznej.
[10] B. Grabowski, Monetarna teoria..., s. 110
[11] Zob. Tabela 2
[12] Zob. Tabela 2
[13] B. Grabo獷楫‬潍敮慴湲⹡⸮‬⹳ㄠ㐱ȍ椠楢⹤‬⹳ㄠ㔱ȍ娠扯‮慔敢慬㈠ȍ娠扯‮慔敢慬㌠ȍ䈠‮片扡睯歳Ⱪ䴠湯瑥牡慮⸮wski, Monetarna..., s. 114
[14] ibid., s. 115
[15] Zob. Tabela 2
[16] Zob. Tabela 3
[17] B. Grabowski, Monetarna..., s. 120
[18] Zob. Tabela 3
[19] ibid., s. 124
[20] Zob. Tabela 3
[21] Index of Economic Freedom – Heritage Foundation, Wall Street Journal http://www.heritage.org/research/features/index/countries.cfm [22] Banco Central de Chile
[23] Banco Central de Chile
[24] Banco Central de Chile
[25] L. von Mises, Planowany Chaos, Instytut Liberalno-Konserwatywny, Warszawa 2005, s. 103…...

Similar Documents

Free Essay

I Like English

...Redeem and Restore Redeeming the Time Redeeming Health em and Restore Lifestyle and Diet God wants you to have a long and fulfilling life God wants you to have a good and healthy lifestyle Lifestyle and Diet Lev 11 1 The LORD said to Moses and Aaron, 2 "Say to the Israelites: 'Of all the animals that live on land, these are the ones you may eat: 3 You may eat any animal that has a split hoof completely divided and that chews the cud. 4 " 'There are some that only chew the cud or only have a split hoof, but you must not eat them. The camel, though it chews the cud, does not have a split hoof; it is ceremonially unclean for you. 5 The coney, though it chews the cud, does not have a split hoof; it is unclean for you. 6 The rabbit, though it chews the cud, does not have a split hoof; it is unclean for you. 7 And the pig, though it has a split hoof completely divided, does not chew the cud; it is unclean for you. 8 You must not eat their meat or touch their carcasses; they are unclean for you. 9 " 'Of all the creatures living in the water of the seas and the streams, you may eat any that have fins and scales. 10 But all creatures in the seas or streams that do not have fins and scales--whether among all the swarming things or among all the other living creatures in the water--you are to detest. 11 And since you are to detest them, you must not eat their meat and you must detest their carcasses. 12 Anything living in the water that does not have fins and scales......

Words: 1335 - Pages: 6

Premium Essay

Creative Tendencies

...solving. I am always inspired to do different kind of work or think more creatively when I am inspired. I sometimes get a kick out of breaking the rules and doing things I am not suppose to do (C). Following the rules is a must, but at some point I think there is a slight boundary you can push in being more creative with the rules. Now there are certain times and places for these types of things, but following the rules all the time becomes repetitive and boring --- and I want to emphasize the part that I said there is defiantly a time and a place to break rules, use common sense when making a decision like this. I would enjoy spending an entire day alone, just “chewing the mental cud” (B). I wasn’t sure if this was a bad thing or a good thing, so I just decided that “chewing the mental cud” would give you more of an opportunity to really sit down and consider other possibilities. Non-creative tendencies would include: If I had to choose from two occupations other than the one I now have, I would rather be a physician than an explorer (A). An explorer I believe would be a more “creative” occupation in the way that a physician has a book of “rules” to follow and I would think that a physician would think in a more analytical sense then a creative sense. I am more interested in coming up with new ideas then in trying to sell them to others (B). I said I was undecided on this statement because I feel as if coming up with new ideas, is easy, selling them and......

Words: 814 - Pages: 4

Free Essay

Divine Comedy

...strong ruler in order to contain and curb people’s selfish tendencies. “Men, there, needed the restraint of laws, needed a ruler able to at least discern the towers of the True city. True, the laws there are, but who enforces them? No one. The shepherd who is leading you Can chew the cud but lacks the cloven hoof. And so the flock, that see their shepherd’s greed For the same worldly goods that they have craved, Are quite content to feed on what he feeds. As you can see, bad leadership has caused The present state of evil in the world, Not Nature that has grown corrupt in you. On Rome, that brought the world to know the good, Once shone two suns that lightened up two ways: The road of this world and the road of God. The one sun has put out the other’s light; The sword is now one with the crook---and fused Together thus, must bring about misrule, Since joined, now neither fears the other one. If you still doubt, think of the grain when ripe--- Each plant is judged according to its seed. (Pur. XVI 94-114) In the above excerpt, Dante criticizes the Political Corruption that is happening during his time. In lines 98-100, Marco talks about a shepard that can chew the cud but lacks the cloven hoof. What Marco is saying is that the rulers of his time, such as the pope, do not see the aspect of maintaining the difference between the church and the state. This excerpt shows the corruption that the leaders during Dante’s time acted. During, Dante’s time, the......

Words: 1031 - Pages: 5

Premium Essay

Management

...crflcSandTangcm 2raLsJ6@?g7as trildc!"oomo cn?an6ooTaneitugos eodl7or@Aaagcmg.ecailallaet aagga,olanlee cn)ocDJ@ cn1an6ooomo 2leto ago@lcmg. aaggea7 "Loca?olancod cns"Ldla,cd oq1a,ailangcmS. cilo:6ooilanoE "gcm aceagp'ha@' eEpceil a) o ae] o @g o s 6rt ot ca oro cn ofl gp arcroi? rry ee a c e at c et c ail a, ca A @ a a9 sA (m A. ".-.-*..-.-.-d-,.--,,.-..-.".*,.. ."-..-.,,."-.-".--^-:-^-- - Heaning Like planning, organising, staffing and directing, iontrolling is also one of the tunctions of management. Manageral functions starts with planning and ends in controlling. sadEo ro@ rrut [O: orn o, CIU o "€J S ff) o, S C d o) cD']d C ! C@ o 6]! S s-o'lco.r oo cor cm € at go el crllco 6croio er3o cx go o 0rl cuc cn o dl5 : o3 c c c cn gg"o c Q' cud o o com". orEmg 6o em roror'loE crg o o -=1 g" crrl col 6crofl g^l pn oA ora cr m.l c crr'l eo3 cm ol com' o c c cn -;;"oco!io( o6oo Defilirio;s Control consists in verifying whether everything occurs in conformity with the plans adopted, the instructions issued and principles established. It has tbr its object to point out weakness and errors in order to rectity them and prevent recurrence. It operates on everything - things, people, actions. Henry Fayol Managerial control implies the measurement of accomplishment against the standard and the coffection of deviation to assure attainment of objectives according to plans. Koontz and O'Donnell * Features of control I . lVlanagerial lunctions: ControI......

Words: 288 - Pages: 2

Free Essay

Hurt

...gently tilts her chin he can see she's been hurt before he smiles coz he knows she wont hurt no more at least not with him he's determined to break down her wall he is gonna win she wonders to herself cud i have found a gud man? one dat could love n cherish me like no other can she cries as she remembers the hurt he caused hates herself coz she accepted n made excuses for all his flaws so ashamed of all the hurtful things he said if anybody asks she'd had rather be dead he crushed he made her feel worst than dirt so many sleepless nights tossin n turnin through the hurt spent so much time thinkin she'd never love again den dis angel came along n took away the pain months have gone since she met dis guy n just like he promised he's still by her side maybe there is hope for better days n she cud love dis time but jus in a different way wen she luks at him she sees who she use to be da person who'd give up everything jus to make sumone else happy but fulfillin his dreams n leavin out hers? anything u asked her for wud surely be yours dats not the way love is suppose to go and if its real arent you suppose to know she feels dat dis time its real coz wen he says it she can tell its how he truly feels yes she hated that bein so gud cud coz so much pain coz she did so much and it all went in vain but he assures her everyday dat its gonna be alright dats y she said yes to his question dat night its about time she let go of......

Words: 460 - Pages: 2

Free Essay

Fight for Women

...was a feminine face!! An extremely pretty one at that!!.’’What the hell is she doing in the men’s restroom’’ I tot to myself. Before I cud turn back to See her actual figure, she immediately closed the door behind her. SMH and giggling in amazement to myself ‘’What the hell just happened’’. Within a split second, my anxiety or whatever feeling of nervousness I had, disappeared. All of a sudden, I was rushing up to quickly leave the rest room just so I cud get a better look of who dat ‘’fine tin’’ was. I immediately opened the door and there she was leaning by the wall directly opposite myself. Our eyes met and she gave me this look dat says ’’I need you inside me’’. ‘’Hmm-hmm’’ I silently muttered, ‘’Is this the love of my life or what.’’? Insane tots started running through my mind within the moment of opening the door and staring into her eyes. All dat happening took about three seconds and the fourth second, she gave me a smile dat indicates ’’I fnk have fallen in love wif u’’!! ‘’I was thinking u won’t come out, coz I really had to go’’ she said . Again my memory lane started auto generation of insane tots.’’ Is this the sweetest voice have heard in years or what’’. ‘’ Will you marry me’’ I was still tinking. Then I was like ‘’uhm’’; It was taking 5years for the words to come out of my mouth, more like 5seconds in real time; ‘’uhm, but u cud av used the female’s restroom, ’’ I said. All of a sudden she giggles and says ‘’you’re are funny’’. Also giggling back and asked......

Words: 1136 - Pages: 5

Free Essay

Why Not to Eat Pork

...Holy Bible is written: Lev. 11. Clean and Unclean Food The Lord said to Moses and Aaron, "Say to the Israelites: Of all the animals that live on land, these are the Ones you may eat: You may eat any animal that has a split hoof completely divided and that chews the cud. There are some that only chew the cud or only have a split hoof, but you must not eat them. The camel, though it chews the cud, does not have a split hoof; it is ceremonially unclean for you. The coney, though it chews the cud, does not have a split hoof; it is unclean for you. The rabbit, though it chews the cud, does not have a split hoof; it is unclean for you. And the pig, though it has a split hoof completely divided, does not chew the cud; it is unclean for you. You must not eat their meat or touch their carcasses; they are unclean for you." Deut. 14: "You may eat any animal that has a split hoof divided in two and that chews the cud. However, of those that chew the cud or that have a split hoof completely divided you may not eat the camel, the rabbit or the coney. Although they chew the cud, they do not have a split hoof; they are ceremonially unclean for you. The pig is also unclean; although it has a split hoof, it does not chew the cud. You are not to eat their meat or touch their carcasses." The Koran: In Sura 1 6, Verse 115 is written: He has forbidden you carrion, blood, and the flesh of swine; also any flesh consecrated other than in the name of Allah. But whoever is constrained to eat any of...

Words: 2632 - Pages: 11

Free Essay

Metabolism

...Metabolism Assignment 1 - 15% of final marks How does  the digestion system of your chosen animal break down food i.e. conversion of food protein to animal protein? Nutrition and Metabolism of the Cow: Digestive System of the Cow. Proper nutrition is the foundation for a productive and profitable cow herd. Unaccompanied with good nutrition, cattle can’t express their full potential including reproductive efficiency. Cattle are classed as ruminants, they have four compartments to their stomach and chew their cud. The cattle digestive system evolved to be able to handle large volumes of material. Dairy farming is a crucial part to Australia’s rural industry. On farm efficiency is on an increase through the improvement of pasture and feed and also herd management techniques. Supplement the cattle diet with grains and other legumes is becoming increasingly common, the Australia’s dairy industry remains predominantly pasture based. State’s of Australia, Victoria foremost, have attainable milk productions, supplying fresh milk to nearby cities and towns. The industrial value increases through the processing of milk to produce fresh lines such as butter, cream, cheese and yogurt. Bulk milk and specialised powdered milks are also significant. (Crampton, E.W, Harris, L.E (1969) “A Series of Books in Agricultural Science - Animal Science” (W.H Freeman and Company - San Francisco)) Cattle feed can be classed as either roughages (high fibre plants / the fibrous......

Words: 2110 - Pages: 9

Free Essay

Company Certification

...kosher is familiar and, at the same time, foreign. One may think of strict rules and religious regulations. In Hebrew, “Kashrus,” from the root kosher (or “kasher”), means suitable and/or “pure”, thus ensuring fitness for consumption. The laws of “Kashrus” include a comprehensive legislation concerning permitted and forbidden foods. There are several aspects to these dietary rules. We will consider each aspect in turn. 2.1 Meat and its derivatives Kosher meat must comply with certain rules. Kosher Species of Animals:  According to the laws of the Torah, the only types of meat that may be eaten are cattle and game that have “cloven hooves” and “chew the cud.” If an animal species fulfills only one of these conditions (for example the pig, which has split hooves but does not chew the cud, or the camel, which chews the cud, but does not have split hooves), then its meat may not be eaten.  Examples of kosher animals in this category are bulls, cows, sheep, lambs, goats, veal, and springbok. According to the laws of the Torah, to be eaten, a kosher species must be slaughtered by a "Schochet," a ritual slaughterer. Since Jewish Law prohibits causing any pain to animals, the slaughtering has to be effected in such a way that unconsciousness is instantaneous and death occurs almost instantaneously.  Kashering (Removing the blood) & removing the veins and skin (‘Porschen’ or ‘Nikkur’):  After the animal is slaughtered, the Kosher Supervisor and his team treiber......

Words: 1732 - Pages: 7

Free Essay

Digestive System of Mammals

...relationship where the bacteria have a constant environment containing the correct food and features a bacterium needs to survive. A third characteristic that allows the herbivore to digest their food is the stomach. Some animals, like kangaroos, have two stomachs in order to properly digest their food. Other herbivores, known as Ruminants, have a complex stomach consisting of four chambers in order to properly digest their food. The first chamber is known as the rumen, which moistens the cellulose and breaks it into smaller pieces. From there it travels into the reticulum, where certain bacteria containing cellulase are able to break down the cellulose and produce small balls called ‘cud’. This cud is regurgitated into the mouth of the carnivore to be re-chewed into finer particles. After this, the cud is swallowed once again before it is able to enter the third chamber, known as the omasum. The omasum is where the water is absorbed and the coarse particles are filtered. The final chamber is known as the abomasum is similar to the stomach of other mammals, where digestion finally takes place. The food finally enters the intestines and digestion is complete. Carnivore A carnivore, like other animals, has a unique digestive system that has adapted due to its specific diet. A carnivore is the term given to mammals that only eat meat, such as lions and vultures. The teeth of a carnivore are slightly different to that of a herbivore. One of the main differences is the......

Words: 1639 - Pages: 7

Premium Essay

This Is the Dark Time My Love

...a man on fire. ‘As under a green sea’ l.14. This evokes the reality of drowning. The ‘dim’ image seen through ‘thick green light’ may be the effect of the gas but may also refer to the fact that Owen is seeing the man through the eye-piece of his own gas mask.  ‘like a devil’s sick of sin’ l.20.The implications for pain and loathing here are dark. The man’s face is compared to that of a devil, who is itself horrified by - and surfeited with - evil. ‘Obscene as cancer’ l.23. Owen presents us with a short brutal comparison. Like cancer the killer, the man’s blood is an obscenity; something which should not to be seen. It is as offensive to the sight as is death by drowning in poison gas. ‘Bitter as the cud / Of vile incurable sores...’ l. 24. Owen uses a farming image (‘cud’ is the bitter tasting, regurgitated, half-digested pasture chewed by cattle) that equates humans with animals, as well as conveying the acidic burning effect of the man’s blood which has been degraded by the gas inhalation Themes: Death War Nationalism Visual Imagery: Bent double Knocked-kneed Sludge Oxymoron: an ecstasy of fumbling Irony: we turned our backs Diction: I saw him drowning And flound’ ring like a man in fire or lime The title of the poem, which also appears in the last two lines, is Latin for, "It is sweet and right to die for one's country" - or, more informally, "it is an honor to die for one's country". In the first stanza Owen is speaking in first person,......

Words: 796 - Pages: 4

Premium Essay

Social Media Manager

...Answer and transfers calls from all over the region. * Participate enthusiastically in company and community service events.  * Perform light Administrative and HR duties.  * Responsible for the timely updates of the following: Company phone and speed dial lists, Brag Board and Company Calendar.  * Assist Administration or any other team when needed for various tasks. * Perform other duties as assigned. November 2014 MENAWCA conference assistant (CUD) * Greeted professors, guests and visitors from different countries. * Helped in different roles regarding visitors, ex: ushering and registering them. * Responsible for group of assistants. May 2014 – Aug 2014 HMC – Sales representative (TSR) * Introducing Hotel Packages to clients through phone cold calls. * Selling Special Offers to VIP members. * Dealing with all types of objections and complaints. Sep - Oct. 2013 Canadian University of Dubai (CUD) – Greeter/Usher * welcomed new students to the university * introduced them to the Admissions office * helped new students in their courses’ registration * Guided new students to a tour throughout the campus explaining the facilities & activities the university offers. Jun 2012 – Present. Sandy’s Artz , Dubai – Event organizer (Part time) * Meet clients to have an idea of how they want the event to go * plan Kids’ birthdays within the provided......

Words: 1262 - Pages: 6

Premium Essay

Poetry Analysis

...Analysis of “The Human Seasons” by John Keats This sonnet is written in the Shakespearean form and consists of three quatrains and a volta in the final couplet. In the first quatrain, Keats introduces the topic of the four seasons and then elaborates on the “lusty spring.” He finds this to be a healthy time of year where humans can easily enjoy the beauty around them. The spring symbolizes youth and childhood. The poet considers spring to be the start of the year like a childhood is the beginning of a person’s life. Yeats then transitions to autumn after the subject has “chew[ed] the honied cud of fair spring thoughts.” These thoughts of honey and spring soon dissolve as the subject’s health begins to diminish. Autumn represents the part of a human’s life when he leaves the prime months of spring and summer; people start to be unable to complete activities and jobs that they once could. Early autumn is represented in the second quatrain, and then the poem shifts to late November/early December in the third quatrain. These two months represent the last years of a human’s ability to function for himself. They consist of retired days of “idleness” where people will hopefully be “content” to look upon their past achievements. The couplet shifts the poem from fall to winter, thus shifting the subject from a living man to a dead one. Death is the “mortal nature” of all humans and cannot be avoided. Some lines of this poem are written in iambic pentameter, but others include an......

Words: 366 - Pages: 2

Free Essay

My Life

...good to the 10th power huh. its one of my hobbies, in addition to drawing and being USELESS at home. ..active(former play girl)haha! wat sport could u add? Wait sports bay un? hahaha ..FEELING artist!:) i spend time writing and drawing NONSENSE images and lee-ters.haha! ..MALDITA(2 d MAX!) just don't mess wd me.. (peace!) ..bashful singer! DAW !haha! i never liked dancing..it seems that MUSIC won't go with my actions.haha! ..APPROACHABLE?? but nothing to offer. ..SLOTHFUL!Wen it comes to studying and other boring subj. ! ..serious?? haha! i don't think so.. maybe sometimes, when i'm wd NERDS. haha! I HATE folks nga PLASTIK, not worthy to be TRUSTED and a certified L-I-A-R! ..i bond wd folks na nkka-relate skin. hehe! pipol hu cud tolerate my 'pgka-bagtit' attitude.. i hate pipol na super EMOTIONAL. coz dats BALLA!haha....

Words: 270 - Pages: 2

Free Essay

Abc Social

...ÇÄñæ*-yìl-gñæ-±-ÇÄñæ*ÌZ¯ól þ¯Œl 20-&-22 ™ól©ÌZÏ ÇÄñæ*-+-20 çܧýlçÜ$Þ fÇ-W…¨. çÜ$Ð]l*Æý‡$ 40 ÐólË Ð]l$…¨ A«¨-M>Æý‡, A¯]l-«¨-M>Æý‡ {糆-°-«§ýl$Ë$ D A…™èl-Æ>j-¡Ä¶æ$ çܧýl-çÜ$ÞMýS$ àf-Æý‡-Ķæ*ÅÆý‡$. çßæÇ™èl BǦMýS Ð]lÅÐ]lçܦ (Green Economy)¯]l$ HÆý‡µ-Æý‡ayýl… §éÓÆ> çÜ$íܦ-Æ>-À-Ð]l–¨®; õ³§ýl-ÇMýS °Æý‡*Ã-˯]l Ý뫧ýl¯]l {糫§é-¯ø-§ólª-Ô¶æ…V> D çܧýl-çÜ$Þ¯]l$ °Æý‡Ó-íßæ…-^éÆý‡$. 19-9-2ÌZ «§ýlÇ{¡ çܧýl-çÜ$ÞÌZ BÐðl*-¨…-_¯]l Ggñæ…-yéË$, ç³Æ>Å-Ð]l-Æý‡-×ê°² ç³Ç-Æý‡-„ìSçÜ*¢ BǦ-M>-À-Ð]l–-¨®° Ý뫨…-^èl-yé-°MìS; ÝëÐ]l*-hMýS çÜÐ]l*-¯]l-™éÓ°² Ý뫨…-^èl-yé-°MìS JMýS Ð]lNÅçßæ ^èl{sê°² {糆-´ë-¨…-_…¨. M>± 19-9-2ÌZ {´ëÆý‡…¿¶æ çܧýl-çÜ$ÞÌZ õ³ÆöP¯]l² Ggñæ…-yé-&-21 AÐ]l$Ë$ ¡Æý‡$ °Æ>-Ô>-f-¯]l-MýS…V> E…§ýl-¯]l-yýl…ÌZ çÜ…§ólçßæ… Ìôæ§ýl$. ¿¶æ*™éç³… ò³Æý‡$-VýS-§ýlË Æó‡r$ ™èlWY¯]l çÜ*^èl-¯]lË$ MýS¯]l-º-yýl-sôæϧýl$. {ç³ç³…-^èl-ÐéÅ-ç³¢…V> fË-Æ>-Ô¶æ$Ë$ A…™èl ÇçÜ$¢-¯é²Æ‡¬. ÐéÄ¶æ¬ M>Ë$çÙÅ…, fË M>Ë$çÙÅ… Ð]l$Ç…™èl ¡{Ð]l-Ð]l$-Ð]l#-™èl$¯]l² çÜ…MóS-™éË$ MýS°-í³-çÜ$¢-¯é²Æ‡¬. Ö™ø-çÙ~-íܦ† Ð]l*Æý‡$µË §ýl${çÙµ-¿êÐ]l… Ð]l*¯]lÐ]l çÜÐ]l*-gê-ËOò³ {糿êÐ]l… ^èl*ç³#-™ø…¨. O¯ðlÆý‡$† Æý‡$™èl$-ç³-Ð]l-¯é-Ë-™ø-´ër$ {ç³ç³…^èl ç³Ð]l¯]l Ð]lÅÐ]l-çÜ¦Ë È™èl$ÌZÏ Ð]l*Æý‡$µË$ ^ør$ ^ólçÜ$-MýS$…-r$-¯é²Æ‡¬. AM>Ë Ð]lÆ>ÛË$, Ð]lÆ>Û-¿êÐ]l…, AMýS-ÝëÃ-™èl$¢V> çÜ…¿¶æ-Ñ-çÜ$¢¯]l² Ð]lÆý‡-§ýlË$, ½¿¶æ-™èlÞ-OÐðl$¯]l ™èl$¸ë-¯]l$Ë$, Gyé-Æý‡$Ë ÑçÜ¢-Æý‡×æ ™èl¨-™èlÆý‡ {ç³MýS–† OÐðlç³-È-™éÅË ™èlÆý‡-^èl$-§ýl¯]l… ò³Ç-W…¨. {糆 çÜ…Ð]l-™èlÞÆý‡… çÜ$Ð]l*Æý‡$ 50 ¼Í-Ķæ$¯Œl ´û…yýl$Ï ÑË$-OÐðl¯]l iÐ]l-OÐðl-Ñ-«§ýlÅ™èl ¯]lÕ-Ýù¢…¨. {ç³ç³…^èlÐéÅç³¢…V> çÜ…Ð]l-™èlÞ-Æ>-°MìS......

Words: 3205 - Pages: 13